Chào mừng kỷ niệm 88 năm Ngày thành lập Mặt trận dân tộc thống nhất Việt Nam (18/11/1930 - 18/11/2018)!
Select the search type
 
  • Site
  • Web
Search

Chi tiết tin

Văn học - Nghệ thuật

Kỉ niệm 240 năm ngày sinh (1778-2018) và 160 năm ngày mất của cụ Nguyễn Công Trứ (1858-2018):

Học làm giàu theo gương Uy Viễn

Tác giả: Phan Văn Minh Ngày đăng: 11:18 | 23/07/18 Lượt xem: 453

                                         - “ …Hãy yêu anh đi! Anh rất giàu
                                                Ngoài tiền ra thứ gì anh cũng có
                                                Hồng của hoa và xanh của cỏ
                                                Cả Ngân Hà đều ở trong anh.
                                                Yêu anh đi, anh cũng thông minh
                                                Ngoài trái tim em thứ gì anh cũng biết
                                                Hoa có từ hương, chim sinh ra từ tiếng hót
                                                Và em sinh ra từ nỗi nhớ của anh…”
                                                                           (Kẻ rao vặt đáng yêu- PVM)
     Một thời trai trẻ “Chỉ biết yêu thôi chả hiểu gì” (Xuân Diệu), tôi đã từng viết những câu có vẻ “trất nghinh” như thế chỉ hòng mong em để mắt tới. Nhưng bây giờ ở cái tuổi “gừng già” “chỉ biết…cay thôi chả thiết gì”, lại nhận ra mình có lí.
     Sáng ra tự pha một li cà phê, một gói mì tôm và một ấm trà, tổng phí chưa đến 10k, ngồi trước hiên nhà ngó đất nhìn trời. Trời thì lồng lộng cao trong, cho mình nhiều ý tưởng khoáng đạt mà chẳng mất tiền mua. Dưới đất thì lộng lẫy sắc màu, nào cây nào hoa nào chim nào bướm, tha hồ ngắm tha hồ nghe, cũng chẳng tốn đồng nào. Thông tin ư? Một chiếc smartphone Samsung giá bèo cũng cho mình biết mọi thứ trên đời. Lão Trump nói gì mà chứng khoán trồi sụt thất thường? Ông quan A vừa bị tống giam vì dính líu tham nhũng, ông khai ra các ông B, C, D…rồi lại thòi ra các ông E, F, G, H…, biết hết. Lại nghe lòng rưng rưng khi đọc tin một bà cụ nghèo neo đơn người dân tộc ở Gia Lai cưu mang 20 trẻ mồ côi; hay hình ảnh một chàng trai người Úc sang ở xứ ta 10 năm với công việc hằng ngày là đi…nhặt rác… Vậy là đủ cả, vật chất lẫn tinh thần, khinh ghét lẫn yêu thương. Mấy triệu đồng bạc lương hưu tháng nào cũng còn thừa, ai người dám bảo mình nghèo? Lại nhớ câu:
                                                 Tri túc tiện túc, đãi túc hà thời túc
                                                 Tri nhàn tiện nhàn, đãi nhàn hà thời nhàn…
                                                                             (Chữ nhàn- Nguyễn Công Trứ)
     Dịch nghĩa: Biết đủ, lấy đó làm đủ, đợi cho đủ đến bao giờ mới đủ
                      Biết nhàn, lấy đó làm nhàn, đợi cho nhàn đến bao giờ mới nhàn.
     Đó là quan điểm rất “cơ hội” về cách “hưởng sướng” về cuối đời của cụ Uy Viễn tướng công, một trong những danh nhân Việt hiếm hoi đã sống viên mãn với nhân sinh quan của mình. Sau khi đã “Đem quách cả sở tồn làm sở dụng…” (Kẻ sĩ- NCT), rồi “… Nợ tang bồng trang trắng vỗ tay reo…”(Chí làm trai- NCT) , cụ đã chọn một cuộc sống tiêu dao, tự tại:
                                                 … Ngoài vòng cương tỏa chân cao thấp
                                                 Trong thú yên hà mặt tỉnh say
                                                 Liếc mắt coi chơi người lớn bé
                                                 Vểnh râu bàn những chuyện xưa nay
                                                 Của trời trăng gió kho vô tận
                                                 Cầm hạc tiêu dao đất nước này.
                                                                                (Than nghèo - NCT)
     Trăng gió của trời đúng là vô tận và đủ cho tất cả mọi người, không cần giành giật của ai và cũng chẳng sợ ai tranh giành. Còn nếu ai người biết chút ít chữ nghĩa, có tí máu văn chương nghệ thuật lại có thể “ung dung làm giàu” theo cách của cụ Hi Văn (1):
                                                 …Nào thơ nào rượu nào địch nào đờn
                                                 Đồ thích chí chất đầy trong một túi
                                                 Mặc ai hỏi mặc ai không hỏi tới
                                                 Ngẫm việc đời mà ngắm kẻ trọc thanh…
                                                                                (Kẻ sĩ - Nguyễn Công Trứ)
     Mình nhiều khi cũng ngẫm việc đời mà thấy lạ. Sức hưởng thụ vật chất của một đời người là hữu hạn mà khát vọng làm giàu thì vô hạn. Nếu giàu chỉ để cho mình và gia đình mình thì sự tích lũy quá thừa thải của một số người xem chừng vô nghĩa. Hơn nữa nếu làm giàu bằng những mánh khóe, thủ đoạn xảo quyệt để thâu tóm của cộng đồng thì đó là bất lương. Vậy mà nhiều người đã giàu như Hòa Thân(2), như Thạch Sùng(3) rồi mà não trạng vẫn luôn thường trực tham vọng giàu nữa, giàu mãi…cho đến khi tra chân trong nhà đá lạnh lẽo hoặc xuống nằm dưới ba tấc đất tối om thì thật là khó hiểu!
Chân dung Nguyễn Công Trứ. Nguồn: Internet
     Cho nên, hãy học sống theo gương cụ Uy Viễn, còn trai trẻ thì cố vượt qua cái cảnh hàn vi “Bốn vách tường mo, ba gian nhà cỏ”, lập chí “kinh bang tế thế”, “xẻ núi lấp sông” mà trả nợ áo cơm. Đến khi cảm thấy sức cống hiến đã cạn thì hãy biết dừng đúng lúc, đừng gắng gượng mà gieo rắc thêm điều tệ hại cho đời và cả cho mình. Lúc này, hãy bắt đầu “làm giàu” với cái “kho vô tận” của đất trời mà chẳng động chạm đến miếng cơm manh áo của riêng ai.
     Nói vậy, chớ chắc chi ai làm được!

(1) Hi Văn: Tên hiệu của cụ Nguyễn Công Trứ
(2) Hòa Thân: Đại gian thần thời nhà Thanh, Trung Quốc
(3) Thạch Sùng: Một nhân vật trong truyện cổ có nguồn gốc thời Tây Tấn
P.V.M

Các tin khác:

CHÍNH PHỦ ĐIỆN TỬ








Thông báo
















Thống kê truy cập

00006198034

Hôm nay: 356
Hôm qua: 2685
Tháng này: 57341
Tháng trước: 99301
Năm này: 864992
Số người đang Online: 65